پیروزی یک بر صفر منچسترسیتی مقابل منچستریونایتد در دربی شهر منچستر، تحت تأثیر یک تصمیم جنجالی داوری قرار گرفت؛ تصمیمی که ابتدا گل ارلینگ هالند مردود اعلام شد، اما پس از بررسی VAR تغییر کرد. یک روز بعد، نهاد داوری فوتبال انگلیس رسماً پذیرفت که در این صحنه اشتباه رخ داده است.
به گزارش «تصویر هشت»، دیدار حساس منچستریونایتد و منچسترسیتی در هفته چهارم لیگ برتر انگلیس که یکشنبه ۱۳ سپتامبر ۲۰۲۶ در ورزشگاه اولدترافورد برگزار شد، با برتری یک بر صفر شاگردان منچسترسیتی به پایان رسید؛ اما نتیجه مسابقه بیش از آنکه به دلیل گل ارلینگ هالند مورد توجه قرار بگیرد، به دلیل تصمیم بحث‌برانگیز تیم داوری و VAR خبرساز شده است.
منچسترسیتی در این مسابقه در شرایطی به پیروزی رسید که از میانه نیمه نخست با اخراج فیل فودن، ده نفره شده بود. در دقیقه ۶۰ مسابقه، ارلینگ هالند روی ارسال یوشکو گواردیول دروازه منچستریونایتد را باز کرد. کمک‌داور ابتدا به دلیل آفساید این گل را مردود اعلام کرد، اما بررسی VAR نشان داد که هالند در موقعیت آفساید قرار نداشته و تصمیم داور مسابقه، مایکل الیور، تغییر کرد.
با این حال، مسئله اصلی در تصاویر VAR به موقعیت هالند مربوط نمی‌شد. انزو فرناندز، بازیکن منچسترسیتی، در جریان شکل‌گیری این حمله در موقعیت آفساید قرار داشت و برای رسیدن به توپ تلاش کرد. اگرچه فرناندز در نهایت توپ را لمس نکرد، اما حضور و حرکت او در نزدیکی لیساندرو مارتینز، مدافع منچستریونایتد، از نگاه کارشناسان می‌توانست در روند دفاع و تصمیم مدافع تأثیرگذار باشد.
همین موضوع باعث شد پس از پایان مسابقه، اعتراض‌ها نسبت به تصمیم VAR افزایش پیدا کند. لیساندرو مارتینز نیز در واکنش به این صحنه اعلام کرد که حضور فرناندز روی تصمیم او تأثیر گذاشته و همین موضوع باعث شده هالند فضای لازم برای رسیدن به توپ و گلزنی را پیدا کند. مایکل کریک، سرمربی منچستریونایتد، نیز تصمیم اتخاذشده را نگران‌کننده دانست.
اعتراف رسمی به اشتباه VAR
اما جنجال زمانی ابعاد جدی‌تری پیدا کرد که Pro Ref، نهاد مسئول داوری فوتبال حرفه‌ای انگلیس که پیش‌تر با نام PGMOL شناخته می‌شد، رسماً اعلام کرد که در بررسی این صحنه اشتباه رخ داده است.
بر اساس توضیح این نهاد، VAR به‌درستی تشخیص داده بود که هالند در موقعیت آفساید قرار ندارد، اما نتوانسته بود تأثیر احتمالی موقعیت انزو فرناندز بر جریان بازی را تشخیص دهد. Pro Ref اعلام کرد که VAR در این شرایط باید به مایکل الیور توصیه می‌کرد تصاویر صحنه را شخصاً در کنار زمین بررسی کند. این نهاد همچنین اعلام کرد که با منچستریونایتد تماس گرفته و این اتفاق را یک «خطای قضاوت» دانسته است.
واکنش‌ها به این اشتباه تنها به اعتراض بازیکنان و کادر فنی منچستریونایتد محدود نماند. پس از بررسی عملکرد تیم داوری، مت دونوهیو، داور VAR این مسابقه، و بلیک آنتروبوس، دستیار VAR، برای هفته بعد لیگ برتر انگلیس انتخاب نشدند. هاوارد وب، رئیس بخش داوری، این تصمیم را پس از بررسی اتفاقات مسابقه اتخاذ کرد و وضعیت این دو داور پس از تعطیلات بازی‌های ملی دوباره ارزیابی خواهد شد.
اشتباه انسانی یا بحران VAR؟
این اتفاق بار دیگر بحث قدیمی درباره عملکرد VAR در لیگ برتر انگلیس را زنده کرده است. فناوری VAR قرار بود تعداد خطاهای تأثیرگذار داوری را کاهش دهد، اما در سال‌های اخیر برخی تصمیم‌های جنجالی نشان داده‌اند که وجود فناوری به‌تنهایی نمی‌تواند از خطای انسانی جلوگیری کند.
در پرونده دربی منچستر نیز مسئله اصلی خرابی یا نقص فناوری نبود؛ بلکه تشخیص نادرست یک موقعیت و ارزیابی ناقص تأثیر بازیکن آفساید در جریان بازی بود. به همین دلیل، بحث اصلی اکنون نه فقط درباره استفاده از VAR، بلکه درباره نحوه تفسیر قوانین، مسئولیت داور و میزان دخالت فناوری در تصمیم‌های حساس است.
با وجود این، نمی‌توان بر اساس اطلاعات موجود ادعا کرد که اشتباه رخ‌داده عمدی بوده است. نهاد رسمی داوری انگلیس نیز آن را «خطای قضاوت» توصیف کرده و از بررسی مجدد صحنه خبر داده است. بنابراین آنچه در حال حاضر قطعی است، اشتباه VAR در تصمیم‌گیری درباره گل هالند است، نه عمدی بودن آن.
در نهایت، منچسترسیتی سه امتیاز مهم در اولدترافورد به دست آورد و منچستریونایتد در خانه شکست خورد؛ اما اعتراف رسمی نهاد داوری انگلیس باعث شد نتیجه این دربی بیش از گذشته تحت‌الشعاع عملکرد تیم داوری قرار بگیرد. حالا پرسش مهم برای لیگ برتر این است که چگونه می‌توان از تکرار چنین اشتباهاتی در مسابقات حساس آینده جلوگیری کرد.